Moto słowniczek

ABS

system uniemożliwiający blokowanie się kół i wpadnięcie w poślizg nawet podczas gwałtownego i mocnego hamowania. Zmniejsza on na ułamek sekundy ciśnienie płynu hamulcowego podczas ostrego hamowania. Montowany jest obecnie seryjnie w prawie każdym nowym samochodzie, jednak niektóre firmy mają własne oznaczenia systemu.

AHR

system aktywnych zagłówków (Active Head Restraint). Zmniejsza ryzyko uszkodzenia kręgosłupa i mięśni szyi u kierowcy i pasażerów w czasie zderzenia. W razie wypadku aktywne zagłówki błyskawicznie podnoszą się i przesuwają w stronę głowy, aby uprzedzić jej uderzenie w zagłówek i zmniejszyć siłę bezwładnego przemieszczenia się głowy do przodu.

AICC

inteligentny regulator prędkości, nie pozwalający na niebezpieczne zbliżenie się do innego pojazdu.

AIR BAG

poduszka powietrzna otwierająca się automatycznie w razie wypadku i chroniąca przed jego konsekwencjami. Istnieją różne rodzaje poduszek powietrznych (czołowe, boczne, dla pasażerów). Po pasach bezpieczeństwa jest jednym z ważniejszych wynalazków poprawiających bezpieczeństwo jazdy.

ASR

elektroniczny system, który poprzez zmniejszenie otwarcia przepustnicy - w momencie poślizgu napędzanych kół uniemożliwia ich poślizg przy ruszaniu z miejsca. Pomaga on także zachować sterowność na zakrętach, w większości samochodów można go wyłączyć.

Automatyczna skrzynia biegów

system przeniesienia napędu dobierający automatycznie wielkość przełożenia między kołami napędzanymi a wałem silnika. Najczęściej spotykane automatyczne skrzynie biegów to Variomatic (odśrodkowe) lub Hydromatic (hydrokinetyczne).

BA

asystent hamowania (Brake Assist). Układ elektroniczny, który w sytuacji awaryjnego hamowania wymaga od kierowcy mniejszej siły nacisku na pedał hamulca, by uzyskać optymalną efektywność hamulców. Układ współpracuje z systemem ABS.

Common Rail

oznaczenie silnika wysokoprężnego z systemem bezpośredniego wtrysku paliwa. Dawkę mieszanki powietrzno-paliwowej pod wysokim ciśnieniem dozują wtryskiwacze do każdego z cylindrów oddzielnie. System Common Rail zmniejsza zużycie paliwa oraz podnosi moc maksymalną silnika w porównaniu z tradycyjnym silnikiem wysokoprężnym.

Coupe

zamknięte nadwozie samochodu, 3-drzwiowe, o sportowym wyglądzie, z reguły 4-5 osobowe, ze ściętym tyłem.

DAV

system regulujący w zależności od prędkości jazdy silę wspomagania układu kierowniczego. Im szybciej jedziemy, tym mniejsza jest siła wspomagania i na odwrót.

Doładowanie

podwyższenie mocy silnika spalinowego poprzez zwiększenie napełnienia cylindrów pracującego silnika, polegające na wstępnym sprężeniu ładunku powietrza lub mieszanki.

EBD

elektroniczny system rozdziału siły hamowania na poszczególne koła samochodu (Electronic Brake Distributor). System dostosowuje siłę hamowania w zależności od przyczepności danego koła do powierzchni.

EBV

elektroniczny system "dociskający" za nas pedał hamulca w razie potrzeby polepszając skuteczność hamowania. Zwiększa on ciśnienie płynu hamulcowego podczas gwałtownego hamowania.

ESP

system zapobiega utracie przyczepności kół podczas jazdy po łuku i nie tylko (uciekania tyłu - nadsterowność lub przodu - podsterowność) na zewnątrz zakrętu. Pomaga kierowcy w sytuacjach ekstremalnych, np: w trakcie nagłego omijania przeszkody na drodze podczas jazdy z dużą prędkością lub podczas gwałtownego skrętu na śliskiej nawierzchni. Może też być nazywany inaczej przez niektórych producentów (PSM - Porsche; VSC - Toyota; DSC - BMW)

GDI

oznaczenie samochodu wyposażonego w silnik benzynowy z bezpośrednim wtryskiem paliwa do cylindra. Skrót zastrzeżony dla marki Mitsubishi.

GPS (Global Position System)

satelitarny system nawigacji, pozwalający na ustalenie pozycji samochodu na mapie. Pomaga on również w odnalezieniu pojazdu.

Hatchback

typ nadwozia zamkniętego, 5-osobowego ze ściętym tyłem.

HDC

Hill Descent Control, system współpracujący z ABS i ETC, umożliwia ustawienie stałej prędkości zjazdu w samochodach terenowych.

HILL HOLDER

system umożliwiający zatrzymanie samochodu na wzniesieniu, tak aby nie stoczył się. Nie wymaga użycia hamulca ręcznego. Po zatrzymaniu na pochyłości, wystarczy powtórnie nacisnąć pedał hamulca. Hill Holder przestaje działać automatycznie, gdy ruszymy z miejsca.

IDP

Międzynarodowe Prawo Jazdy nie jest samodzielnym dokumentem, uprawniającym do kierowania pojazdem za granicą - obowiązuje z normalnym prawem jazdy. Dokument ten wydaje się na okres 3 lat lub krócej. Wystawiane jest przez lokalny wydział komunikacji.

Kabriolet

rodzaj nadwozia samochodowego, posiadający "miękki", składany ręcznie lub automatycznie dach, 2-4 osobowy, często sportowe osiągi silnika.

Katalizator

(konwertor), jest urządzeniem ograniczającym wydzielanie się do środowiska szkodliwych spalin z silnika samochodu. Instaluje się go bezpośrednio za silnikiem, w rurze wydechowej, a korzystne reakcje chemiczne zachodzą w obecności platyny (jako katalizatora). Współczesne katalizatory usuwają około 90 % szkodliwych substancji ze spalin.

Klimatyzacja

system schładzania powietrza w samochodzie, pomagający w utrzymaniu wybranej przez nas temperatury. Składa się ze sprężarki, parownika, skraplacza, przewodów i zaworów regulacyjnych. Może być ręczna lub automatyczna.

Pickup

zamknięte, najczęściej 2-osobowe nadwozie samochodu z otwartą, oddzieloną przestrzenią bagażową. Bardzo popularne w Stanach Zjednoczonych.

RDS

radiowy system przesyłania (równolegle z falą nośną transmitującą program radiowy w systemie FM) informacji i umożliwiający automatyczne poszukiwanie przez odbiornik nadajnika o najlepszej w danym miejscu częstotliwości. Dane odczytywane są przez specjalny elektroniczny układ (dekoder RDS) w radioodbiorniku.

SEDAN

zamknięte nadwozie samochodu osobowego, mające wyraźnie oddzielony przedział bagażowy, Z lub 4-drzwiowy, najczęściej 5-cio osobowe.

Sekwencyjna skrzynia biegów

sterowany automatycznie rodzaj mechanicznej skrzyni biegów. Przełożenia wybierane są automatycznie, przesuwając dźwignię do tyłu i przodu, bądź przyciskami pod kierownicą. Samochód nie ma pedału sprzęgła, a pracą skrzyni steruje mikroprocesor.

SUV

nowoczesne, najczęściej 5-osobowe nadwozie, będące połączeniem samochodu sportowego z terenowym.

TCS

układ kontroli trakcji (Traction Control System). System zapobiega utracie przyczepności kół przy ruszaniu na śliskiej nawierzchni. Oznaczany również symbolami ABD, TRACS, ASR, TC.

Terenowe (4x4)

większe nadwozie samochodu, z reguły 5-osobowe i z napędem na 2 lub 4 koła, mające większą przestrzeń bagażową i dobre właściwości jazdy w terenie.

Tuning

przeróbki i modernizacje seryjnych samochodów do indywidualnych potrzeb, zwiększanie mocy silnika, modyfikacje zawieszenia, przeróbki wnętrza i zmiany zewnętrzne (optyczne) pojazdu.

Turbosprężarka

umożliwia nawet kilkakrotny wzrost mocy danego silnika dzięki powiększeniu masy ładunku mieszanki tłoczonej do cylindra. Zwykle wirowa sprężarka umieszczona jest w układzie dolotowym.

V6, V8, V12

oznaczenia silników widlastych, litera V to rodzaj silnika, a liczba oznacza ilość cylindrów. Cylindry są uszeregowane w dwóch rzędach i rozchylone (z reguły pod kątem od 60 do 120 stopni).

VAN

duże nadwozie samochodu, z możliwością przewozu większej ilości osób (z reguły 5-8) oraz bagażu.

VVT - 1

Variable Valve Timing - intelligent, czyli inteligentny system zmiennych faz rozrządu. Technologia stosowana w większości produkowanych obecnie silników Toyoty. Zawory dolotowe w cylindrach silnika otwierają się i zamykają ze zmienną częstotliwością w zależności od stylu jazdy kierowcy. Komputer oblicza optymalny kąt otwarcia i zamknięcia zaworów na podstawie takich zmiennych, jak siła z jaką kierowca naciska pedał gazu, temperatura zewnętrzna, obciążenie silnika i prędkość obrotowa wału korbowego. Dzięki technologii VVT-i silnik ma większą moc, wyższy moment obrotowy i zużywa mniej paliwa niż konwencjonalna jednostka o podobnej pojemności.

Wtrysk paliwa

system dostarczający wprost do cylindra (wtrysk bezpośredni), do kanału ssącego każdego z cylindrów (wtrysk pośredni wielopunktowy) lub do kolektora ssącego (wtrysk pośredni jednopunktowy) określoną dawkę paliwa płynnego pod ciśnieniem. Zwiększa on moc silnika, przy jednoczesnym zmniejszeniu zużycia paliwa i szkodliwych substancji w spalinach.